Op zoek naar Don Bosco’s spiritualiteit Een studiedag met Giuseppe Buccellato

Voor deze 10de verjaardag van de studiedag ‘Terug naar Don Bosco’ had DBV&A Giuseppe Buccellato uitgenodigd. Hij is salesiaan en professor aan het Theologisch Instituut San Paolo in Catania (Sicilië). Hij doceert er spiritualiteit en publiceerde reeds meerdere artikels over de spiritualiteit van Don Bosco.

Zoals elke spiritualiteit van een ordestichter wortelt deze spiritualiteit in het evangelie. Maar zoals een dirigent de muziekpartituur van een componist op een persoonlijke wijze interpreteert, uitvoert én toch nog de partituur volgt, zo leest elke stichter met een theologische bril het evangelie en personaliseert hij het als het ware tot zijn charisma. Wat de spiritualiteit van Don Bosco betreft is deze spiritualiteit een complexe synthese van het denken en handelen van heilige stichters en geestelijke leiders die zijn kijk op en lezing van het evangelie gevormd hebben tot een geschenk voor de Kerk en de jeugd.

Giuseppe Buccellato nam de aanwezigen uit de diverse deelgroepen van de Salesiaanse Familie op een boeiende wijze - en af en toe met een relativerend vleugje humor - mee naar Don Bosco’s geestelijke bronnen. Zo bracht hij de toehoorders eerst naar het heiligdom van Ignatius van Loyola in het stadje Lanzo (It.). Op aanwijzen van don Cafasso trok de jonge priester Don Bosco zich daar vele jaren terug voor zijn jaarlijkse retraite. De aandacht voor innerlijkheid en bezinning, voor studie en gebed plukte hij in de geschriften van de stichter van de jezuïeten. Van diens tijdgenoot de heilige Filippus Neri leerde hij het belang van een pedagogie van de vreugde bij zijn jongens. Franciscus van Sales wees hem de zachtmoedigheid en de vriendelijkheid in de opvoeding. Don Bosco verbond o.a. zijn naam aan het eerste Oratorio en de Sociëteit. De liefde voor de armen vond Don Bosco versterkt bij de Franse heilige Vincentius a Paulo. Midden in de 19de eeuw kreeg deze bekendheid in Turijn. Don Bosco las veel over het engagement van deze heilige en in zijn Oratorio stichtte hij een Conferentie met zijn naam die jongeren en salesianen aanspoorde verantwoordelijkheid en engagement op te nemen in de samenleving en zorg te dragen voor het werkgebed. In het Convict maakten de begeleiders de jonge Don Bosco vertrouwd met de theologie van de heilige Alfonsus van Liguori. Dankzij diens geschriften leerde Don Bosco, gesteund door don Cafasso, als priester en begeleider in de biechtstoel mild te zijn en zijn jongens de weg te vinden van de eenvoudige ‘dagelijkse’ heiligheid. Uiteindelijk zou Don Bosco ‘Don Bosco’ niet geweest zijn zonder zijn geestelijke leider don Cafasso; zo ingrijpend was de leiding van deze meester en zijn bijdrage tot geestelijke onderscheiding.

Wij danken de spreker voor de soms verrassende de inzichten die hij ons op een onderhoudende wijze meegaf; Bart Decancq om de vlotte vertaling, gekruid met hier en daar een scherts, en DBV&A om de vertaling van de syllabus en de organisatie van deze waardevolle dag.

Jos Claes (sdb) • Don Bosco Vorming & Animatie, • geplaatst op 19 maart 2018