Salesiaans Vlaanderen volgt en steunt Haïti

Don Chávez in Haïti

Donderdagavond 11 februari landde don Pascual Chávez, Algemeen Overste van de salesianen, op de luchthaven van Santo Domingo voor een bezoek aan de getroffen regio in Haïti. Klik hier voor de kortfilm 'Tranen voor Haïti' n.a.v. zijn bezoek. Of lees er de brief van don Chávez op na.

Op 12 februari vloog hij per helikopter naar Port-au-Prince zodat hij vanuit de lucht een eerste impressie kreeg van de verwoestingen. De helikopter landde op de ambassade van de Dominicaanse Republiek, waar de Algemeen Overste gezelschap kreeg van de overste Sylvain Ducange, diens voorganger Charles Jacques, de provinciale van de zusters van Haïti, zuster Marie Claire Jean, en de ambassadeur van de Dominicaanse Republiek, een oud-leerling van Don Bosco.

De Algemeen Overste bezocht alle getroffen werken. Eerst Pétion-Ville, waar hij beklemtoonde hoe er naast de wederopbouw vooral ook hoop gegeven moet worden aan jonge mensen. Daarna de school ENAM, waar hij eerst halt hield voor een stil gebed bij het graf van twaalf leerlingen van Don Bosco en vervolgens stilstond bij het puin dat nog steeds 150 lichamen van jongeren, leerlingen van de school, bedekt. Zijn woorden staken schril af tegen de stilte die er heerste: “Hoe is dit mogelijk? Jonge mensen die net aan hun leven begonnen!” De Algemeen Overste was duidelijk aangeslagen. Vervolgens sprak hij er over het belang van de plaats met de Italiaanse civiele bescherming en de brandweermannen die in Enam puin ruimen.

Vervolgens ging het richting ‘Lakai’ waar don Chávez verwelkomd werd door jongeren, en naar de parochie Cité Soleil, waar hij opnieuw een boodschap van hoop liet horen temidden de vernielingen. Zijn aanwezigheid werd gewaardeerd. Daarna wandelde don Chávez door de straten van Port-au-Prince, fluisterend: “God wandelt door deze straten en vertelt ons dat hij aan de kant staat van zij die het meest lijden, van diegenen onder het puin, van allen die het beetje dat ze in hun leven opgebouwd hadden nu tot stof herleid zien.”

De laatste stop van de eerste bezoekdag was in Fleuriot, het vormingshuis van de salesianen, dat eveneens vernield werd. Daarna volgde nog een ontmoeting met de raad van deze vice-provincie die de blik al opnieuw wendt naar de toekomst.

 

Ook de tweede dag bracht don Chávez nog heel wat verdere bezoeken, luisterde hij naar velen, families, salesianen, jongeren, ... en beklemtoonde hij telkens: Haïti moet weer oprijzen! En telkens opnieuw drukte hij ook zijn bewondering uit voor iedereen die er de handen uit de mouwen steekt voor de toekomst van de salesiaanse werken.

 

Op zondag 14 februari ging de Algemeen Overste voor in een eucharistieviering in de Sint-Jan-Boscokerk van Pétion-Ville. Daarna ontmoette hij de vertegenwoordigers van de salesiaanse familie naast de kerk. "Dit is de belangrijkste ontmoeting in mijn leven", zei de Algemeen Overste. En nog: "Ik vraag jullie bij te dragen tot de wedergeboorte van Haïti. (...) Onderwijs is van essentieel belang om te voorkomen dat jongeren slachtoffer worden van het kwaad en criminaliteit. Drie dingen zijn nu belangrijk: vertrouwen hebben in de jongeren, in onderwijs en het preventieve systeem. We moeten deze tragedie ombouwen tot een kans tot verlossing en verrijzenis."

 

Vervolgens bracht don Chávez nog een bezoek aan de zusters van Don Bosco, hun provincialaat en de kinderen van het weeshuis dat ze onder hun hoede hebben. Ook daar sprak hij vooral een boodschap uit van hoop. Tot slot van deze derde dag was er een ontmoeting met de apostolische nuntius, aartsbisschop Auza Bernadito.

 

Op dinsdag 16 februari, de laatste dag van zijn bezoek, had don Chávez vooral aandacht voor de salesianen in Port-au-Prince. Hij bezocht de lagere school naast het huis in Pétion-Ville, waar 200 families in tenten verblijven en ontmoette daarna de plaatselijke raad van salesianen en verantwoordelijke van de Italiaanse civiele bescherming in Haïti. Daarna ging de Algemeen Overste voor in een eucharistieviering, waar hij de salesianen op een duidelijke en bemoedigende toon toesprak. Hij stelde opnieuw dat "de echte moeilijkheid niet de heropbouw is van de muren, maar het veranderen van de mentaliteit ter plaatse. Salesianen zijn opvoeders. Jullie moeten meewerken aan die verandering. Het is tijd om onze hemdsmouwen op te rollen." 

(Update 01.03.2010)

 

Impulsen rond Haïti

DMOS-COMIDE publiceerde een extra editie van 'Samen op weg' n.a.v. de aardbeving in Haïti. Klik hier om het te downloaden. Daarnaast werkte deze dienst missie- en ontwikkelingssamenwerking ook een aanbod uit voor de scholen, waaruit geput kan worden om met leerlingen rond Haïti te werken of acties op touw te zetten. Klik hier en u wordt naar de juiste webpagina's gebracht.

De Takel in Oostende zorgde intussen ook voor een vertaling van een bezinning die geschreven werd door David O'Malley, de vice-provinciaal van Don Bosco Engeland. Klik hier om de presentatie te openen.

(update 09.02.2010)

 

Beelden uit Haïti

Wie zich een beeld wil vormen van de schade aan de salesiaanse werken in Haïti, kan terecht op de internationale site van de salesianen, waar een aantal foto's vrijgegeven werden. Klik hier en u wordt automatisch naar de juiste pagina doorverwezen.

(update 02.02.2010)

 

Wereldwijd in de bres

Vanuit alle hoeken van de wereld komt financiële steun, bijvoorbeeld ook uit de VS, waar president Obama een wetswijziging doorvoerde zodat giften aan Haïti fiscaal aftrekbaar zijn bij de teruggave van belastingen uit 2009 (en niet 2010). Dit moet mensen aanmoedigen tot donaties. Of er is Jugend Eine Welt, de Oostenrijkse salesiaanse ngo, die samen met Caritas Oostenrijk op zoek is naar EU-fondsen voor een 6-maandenproject om de zogenaamde ‘mini-scholen’ in Cité Soleil en La Saline te ondersteunen en dit voor 20 000 jongeren.

Intussen gaat de hulpverlening ter plekke verder.

Op 25 januari werden 300 000 chloortabletten in Port-au-Prince geleverd zodat met tot zuiver drinkwater kan komen. Op 26 januari arriveerden in La Vega vijf vrachtwagens met goederen (voedsel, water, medicatie en kledij) die aangekocht werden in de Dominicaanse Republiek en verspreid zullen worden in Pétion-Ville en Carrefour-Thorland.

Op 27 januari kwam de drinkwaterunit (Aquacube) aan in Santo Domingo, vanwaar het met steun van de VN getransporteerd wordt naar Port-au-Prince. Jacques Charles, sdb, is hierbij betrokken.

De salesianen in Haïti hebben om 2000 tenten gevraagd met elk een capaciteit van 6 personen. De salesiaanse missiedienst maakt de nodige afspraken om aan deze dringende nood tegemoet te kunnen komen.

(Update 30.01.2010)

 

Verdere ontwikkelingen

Volgens het persagentschap Reuters is het lichaam van aartsbisschop Serge Miot van Port-au-Prince donderdag teruggevonden tussen het puin van zijn residentie naast de kathedraal. Niemand raakte nog levend uit de kathedraal na de aardbeving.

Intussen stroomlijnen salesianen en zusters hun inspanningen voor de heropbouw van de werken in Haïti. Mark Hyde van de missieprocuur van New Rochelle blijft alleszins al tot 29 januari in San Domingo om de beslissingen die genomen moeten worden te coördineren. Een medewerkster van de procuur staat intussen in voor het financieringsnetwerk dat ontstaat en voor het invullen van de meest dringende noden in Haïti. Vanaf 26 januari zal een dagelijkse, telefonische verbinding met Haïti tot stand gebracht worden om de hulpverlening te verbeteren. De salesianen van de Antillen hebben intussen op de luchthaven van Barahona ruimte gekregen voor 10 containers en kochten vrachtwagens voor het vervoer van water en levensmiddelen. Men is wel nog op zoek naar een geschikte plaats voor een coördinatiebureau voor de dringendste eerste hulp.

(Update 25.01.2010)

 

Nieuwe inspanningen

Hoewel gebouwen verder instorten door tal van naschokken in Haïti, komt de hulpverlening toch verder op gang en worden de krachten steeds meer gebundeld. Op 22 januari vond een ontmoeting plaats tussen de zusters en salesianen in Haïti, veiligheidshalve onder een boom, naast het provincialaat. Na het overleg werden nogmaals alle werken bezocht die vernield werden.

Alle voedsel en materiaal dat intussen geschonken wordt, wordt via de weg vervoerd, van Barahona tot Jimaní, op de grens tussen twee landen, waar op dit moment salesianen zoeken naar een plaats van waaruit ze het verder naar de families kunnen verdelen.

De salesianen in Thorland hebben intussen de zorg opgenomen voor 3000 vluchtelingen die alles kwijt zijn en de salesianen in hun wanhoop om hulp smeekten. De grootste nood op dit moment is voedsel.

Het New Rochelle Missiekantoor van de salesianen trachtte samen met het bedrijf Visionlink Inc. een databank uit te bouwen voor eerste hulp. Het bedrijf heeft een communicatienetwerk op touw gezet met 'Cross International', andere organisaties en meer dan 200 farmaceutische bedrijven.

Sinds dit weekend werkt de Raad van salesianen in Haïti aan een plan, met duidelijke prioriteiten voor de reorganisatie van alle activiteiten in de toekomst.

In veel scholen en centra voor bijzondere jeugdzorg in Vlaanderen komen stilaan acties op gang. De kinderen van De Takel in Oostende waren de eersten die hun schouders zetten onder een spontane Haïti-actie, een woensdagnamiddag die 200 euro opbracht. U leest er alles over in DBV Digitaal van vorige week. Neemt uw school of voorziening ook een initiatief? Laat het ons zeker weten: dbsocom(at)donbosco.be.

(Update 24.01.2010)

 

Stand van zaken

De beroepsschool ENAM, het eerste werk van de salesianen bij aankomst in Haïti in 1935, werd volledig verwoest. De beroepsschool telde vijf ateliers waar kansarme jongeren een opleiding houtbewerking, informatica, snit&naad, metaalbewerking of automechanica konden volgen. 250 tot 500 jongeren tussen 5 en 18 jaar raakten bedolven onder het puin. Pater Stra, de verantwoordelijke, raakte zwaar gewond aan de rug en werd naar Santo Domingo overgebracht.

 

De Oeuvres des Petites Ecoles du Père Bohnen, een Vlaamse salesiaan, zijn zeer zwaar getroffen. De gebouwen, waar werd onderwezen, maar waar ook dagelijks 25000 warme maaltijden werden geserveerd, zijn volledig ingestort en geplunderd. De man achter OPEPB, provinciaal econoom Zucchi, kon zich redden door uit het raam te springen van de eerste verdieping. Hij was een uitzondering. De salesianen verloren tot nu toe honderden leerlingen, leerkrachten en drie medebroeders. Het OPEPB-project bestond uit tientallen kleine schooltjes in de sloppenwijken van Port-au-Prince; Cité Soleil en la Saline. De heropbouw van de keuken is één van de prioriteiten voor het stijgende aantal straat- en weeskinderen.

 

Het opvangcentrum voor straatkinderen LAKAY is eveneens gevestigd op de site van de beroepsschool ENAM. Alle gebouwen op deze site zijn ingestort. In LAKAY zijn voorlopig 19 leerlingen te betreuren. LAKAY is de thuisbasis voor het salesiaanse rehabilitatieprogramma voor straatkinderen.

 

Tot voor kort boodt Timkatec in Pétionville, een buitenwijk van Port-au-Prince, een basisopleiding, medische bijstand en eten aan 370 straatkinderen. Hoewel het internaat zwaar beschadigd raakte, zijn alle internen veilig en wel. Van de 370 externen is echter geen nieuws. De directeur van Timkatec, salesiaan Simon Maceus, raakte gewond en werd per helikopter overgebracht naar Miami. Simon is ondertussen op de been en teruggekeerd naar Port-au-Prince om mee te helpen aan de heropbouw. Salesiaan Sylvain Ducange is ongedeerd. 43 leerlingen die op internaat verbleven, zijn veilig en wel. Ze kunnen echter nog niet terugkeren naar het internaat (Timkatec 1) omdat de situatie te onveilig is. De eerste dagen na de ramp sliepen deze kinderen gewoon op straat. Van de 370 externen is geen nieuws. Op het ogenblik van de aardbeving waren ze niet op school. Hoewel de gebouwen van Timkatec 2 & 3 ernstig beschadigd raakten, zijn werkplaatsen (voorlopig) nog bruikbaar. Ze lijken de aardbeving vrij goed doorstaan te hebben. Deze gebouwen zijn van recentere datum en steviger gebouwd. Deze gebouwen werden in ijltempo omgebouwd tot slaapzalen voor 3500 dakloze jongeren.

 

(Update 22.01.2010, bron: DMOS-COMIDE)

 

 

Nieuwe aardschok

Een week na de zware aardbeving is Haïti opgeschrikt door een zware naschok, met een kracht van 6.1 op de schaal van Richter (de vorige had een kracht van 7). De beving zou plaatsgevonden hebben in Jacmel, 56 km ten noordwesten van de hoofdstad Port-au-Prince. We houden u op de hoogte indien ook de salesiaanse werken hierdoor getroffen zijn.

Intussen steekt de salesiaanse wereld verder de handen uit de mouwen. P. Mark Hyde, van het New Rochelle Missiekantoor, zal vrijdag 22 januari in de Dominicaanse Republiek toekomen, waar hij de verantwoordelijken van Haïti en de Antillen zal ontmoeten. Hij brengt de nodige telefoons mee zodat een satellietverbinding de communicatie kan vergemakkelijken. De 11 vrachtwagens met hulpgoederen die intussen uit La Vega (Dominicaanse Republiek) vertrokken, zijn onder militaire escorte ter plaatse aangekomen. Wereldwijd worden intussen fondsen verzameld, ook door jongeren. Het Oostenrijkse Jugend Eine Welt kreeg bijvoorbeeld goedkeuring van de ngo MIVA Oostenrijk om twee voertuigen naar Haïti te zenden, één voor de salesianen en één voor de zusters, zodat ze zich gemakkelijker kunnen verplaatsen in deze noodsituatie.

(Update 20.01.10, 13.45u)

 

Salesiaans Crisicomité

In Haïti werd een salesiaans crisiscomité opgericht dat de communicatie moet vergemakkelijken en een herstelplan moet opstellen. Drie salesianen maken er deel van uit: Jacques Charles, Ducange Sylvain en Ange Zucchi. Elke gemeenschap in Haïti zal een rapport inzenden omtrent de situatie van de salesianen, de jongeren en de eigendommen. De salesianen die in de gemeenschappen van ENAM en Fleuriot verbleven, worden in andere Haitiaanse huizen ondergebracht. De post-novicen worden ondergebracht op de Nederlandse Antillen. De prioriteiten van het crisiscomité zijn: het huisvesten van salesianen, hulp zoeken voor de jongeren die ze opvangen, de huizen en werken beschermen, de staat van de gebouwen analyseren en een reconstructieprogramma opzetten voor de vernielde gebouwen, op middellange termijn.

 

Brief van de Algemeen Overste

In een persoonlijke brief aan alle salesianen laat Don Chávez intussen een warm en sterk verzoek weerklinken tot solidariteit met Haïti: "Onze medebroeders hebben onze hulp en ondersteuning nodig zodat Don Bosco zijn werk in dit land kan verderzetten en op hun weg een teken van hoop kan zijn." De Algemeen Overste drukt ook zijn bewondering uit voor de provincie van Santo Domingo, die als 'goede buur' meteen voedsel en eerste hulp stuurde en voor het feit dat de armste provincies (Afrika, Azië, enz) het snelst en meest spontaan antwoord hebben geboden op de hulpvraag. "Wees vrijgevig in jullie schenkingen", schrijft Don Chávez nog, "ook al moet je een aantal van je eigen projecten daardoor in de wachtrij zetten."

 

(Update 19.01.2010)

 

Cijfers

Drie salesianen zijn overleden: Hubert Sanon, 85, en twee jonge salesianen in vorming: Atsime Wilfrid, 28, en Vibrun Valsaint, 26. Maar het meest tragische nieuws is het overlijden van honderden salesiaanse leerlingen in het St-Jan-Bosco-Insitituut. Bij een eerste raming vermoedde men dat er een 200-tal jongeren onder het puin zouden omgekomen zijn, samen met enkele leerkrachten, maar volgens de laatste VN-cijfers zouden het er al 250 zijn. Om 16.53u, plaatselijke tijd, toen de aarde begon te beven, bevonden de leerlingen van de lagere school zich op de eerste verdieping van het gebouw, dat uit drie verdiepingen bestond en nu een ruïne is. Helaas werd ook hier, net als op andere plaatsen in de stad, al heel wat gestolen door onbekenden: banken, stoelen en computers.

 

Schade

De overige salesianen in Port-au-Prince zijn veilig en wel, hoewel sommigen gewond raakten en familie en vrienden verloren. Ze verblijven en overnachten op dit moment op straat. Het Enam-centrum werd met de grond gelijk gemaakt, het provincialaat in Drouillard raakte beschadigd, de kleinere scholen gesticht door de Vlaamse salesiaan Laurent Bohnen werden vernield, het internaat van Gressier stortte in, het huis van de salesiaanse gemeenschap in Thorland werd beschadigd, de kapel barstte in twee en het bezinningshuis is volledig onbruikbaar en ook het huis in Fleuriot liep schade op. Alle zusters van Don Bosco hebben de aardbeving overleefd, Bij 'Maria-Hulp-der-christenen' werd een school volledig vernield, maar de leerlingen waren uit voorzorg uit het gebouw verwijderd. In 'Petion-Ville' stortte het gemeenschapshuis grotendeels in en liep het schoolgebouw ernstige schade op.

 

Hulp

In het New Rochelle missiekantoor zetten mensen alles in het werk om de logistiek te regelen, materiaal te sturen en het werk van vrijwilligers te coördineren, samen met het crisiscentrum van de overheid. Victor Pichardo, provinciaal van de salesianen in de Antillen, kon Port-au-Prince bereiken met een militaire helicopter op 15 januari, bracht er de nacht door en kon op die manier nuttige informatie verzamelen voor de volgende fase van het werk. De salesiaanse huizen in Santo Domingo en Barahona zullen een stragetische rol spelen in de organisatie ervan. Een konvooi van elf vrachtwagens volgeladen met voedsel en medicijnen arriveerde op 16 januari. Bij zijn terugkeer bracht P. Pichardo een Italiaanse salesiaanse missionaris mee en de directeur van de school in Enam, die gewond raakte en medische verzorging kreeg in Santo Domingo.

 

Vanuit Vlaanderen

De Vlaamse salesiaanse provincie heeft nauwe banden met Haïti, omdat heel wat medebroeders er tot in het recente verleden missionaris zijn geweest. Vele vrienden en familieleden hebben de Haïtiaanse bevolking jarenlang via peterschappen geholpen, en ook nu nog steunen velen de projecten van de armsten van dit straatarme land.

De salesiaanse provincie van België-Noord schenkt 20 000 Euro aan de Haïtiaanse provincie. Deze som wordt aan de Algemeen Overste van de salesianen overgemaakt, die het best geplaatst is om het geld te verdelen volgens de noden. De grootste noden voor de salesianen in Haïti zijn: een minimum aan infrastructuur, drinkwater, voedsel in blik en vooral ook voedsel voor kleine kinderen want het enige voedsel dat nog te vinden is, is vaak bedorven. Daarnaast is er ook nood aan medicijnen en tenten.

 

Giften

Wie een bijdrage wil storten voor de wederopbouw van de salesiaanse werken in Haïti, kan dit doen op de het rekeningnummer 427-2100841-69 van de Don Bosco Centrale, François Gaystraat 129, 1150 Sint-Pieters-Woluwe. De giften worden via de Algemeen Overste naar Haïti gestuurd.

Wie wenst, kan ook een (fiscaal aftrekbare) gift storten via DMOS-COMIDE, de dienst missie- en ontwikkelingssamenwerking van de salesianen, www.dmos-comide.org. Er werd speciaal een noodnummer opgericht waarop gestort kan worden: 435-8034101-59 van DMOS-COMIDE, Leopold II-laan, 1080 Brussel, met als mededeling '5045 STEUN HAITI', IBAN BE84 4358 0341 0159, BIC: KREDBEBB.

 

Links

Klik hier voor een extra editie van Don Bosco Vlaanderen Digitaal van 18.01.2010, met erin een gedetailleerd nieuwsoverzicht.

Wie op zoek is naar een bezinning n.a.v. de aardbeving in Haïti, kan een beroep doen op een presentatie van David O’Malley, vice-provinciaal van Don Bosco Engeland. Klik hier en u wordt er automatisch heengebracht. De presentatie start door er op te klikken.

Op CNN iReport, zijn heel wat beeldfragmenten te vinden. Klik hier en u belandt meteen op de juiste pagina's.

Een bekende cartoonist en journalist uit Uruguay ontwierp een speciaal ‘Help-Haïti-logo’, stuurde het naar P. Albeiro Rodas, een salesiaanse journalist in Cambodja, met het aanbod om het geheel vrijblijvend te gebruiken in welke campagne ook. Klik hier en u wordt naar de blog doorverwezen waar u het logo onderaan vindt en kunt downloaden.

Op de website van de ANS kunt u een documentaire downloaden over de salesiaanse werken in Haïti voor de aardbeving. Klik hier.

(Update 18.01.10)